ورود

بازار خودروهای وارداتی ایران در سالهای اخیر، بیش از هر زمان دیگری شاهد ورود محصولاتی بوده که تا پیش از آن، تصور حضورشان در خیابانهای کشور چندان آسان نبود. در این میان، مزدا نیز پس از سالها غیبت، بار دیگر با نسل تازهای از محصولات خود به بازار ایران بازگشته و چندین شرکت واردکننده، از جمله بیام کارز و حتی آفتاب خودرو، عرضه محصولات جدید این برند ژاپنی را آغاز کردهاند. یکی از مهمترین این خودروها، مزدا EZ6 است؛ سدانی که از نظر طراحی و فناوری، یکی از مدرنترین محصولات تاریخ مزدا به شمار میرود.

مزدا EZ6، برخلاف آنچه ممکن است در نگاه اول به نظر برسد، صرفاً جانشین مزدا 6 نیست. این خودرو، نماینده نسل جدید تفکر مزدا در دوران برقیسازی به شمار میرود؛ دورانی که خودروسازان ژاپنی نیز ناچار شدهاند برای رقابت با برندهای چینی و اروپایی، استراتژیهای سنتی خود را تغییر دهند. نتیجه این تغییر نگرش، همکاری نزدیک مزدا با چانگان و توسعه محصولی کاملاً جدید بر پایه فناوریهای روز صنعت خودرو بوده است.
داستان EZ6 را باید از تغییرات گسترده صنعت خودرو در دهه اخیر آغاز کرد. زمانی نهچندان دور، خودروسازان چینی برای توسعه محصولات خود، از فناوری و پلتفرم شرکتهای ژاپنی، اروپایی و آمریکایی استفاده میکردند. بسیاری از خودروهای چینی نسل اول، بر پایه محصولات قدیمی تویوتا، هوندا، مزدا یا فولکسواگن توسعه یافته بودند و حتی در طراحی نیز شباهتهایی با نمونههای اصلی داشتند.
اما امروز شرایط کاملاً تغییر کرده است. رشد سریع صنعت خودروی چین، بهویژه در حوزه خودروهای برقی و سامانههای الکتریکی، باعث شده بسیاری از خودروسازان باسابقه جهان برای کاهش هزینههای توسعه و حضور مؤثرتر در بازار چین، به همکاری با شرکتهای چینی روی بیاورند.
مزدا نیز یکی از همین شرکتهاست. این برند ژاپنی که سالها به توسعه مستقل محصولات خود مشهور بود، برای ورود جدی به بازار خودروهای برقی، همکاری گستردهای را با چانگان آغاز کرد؛ شرکتی که سالهاست شریک تجاری مزدا در چین محسوب میشود و محصولات مشترک این دو برند در کارخانه مشترک آنها تولید میشود.

نتیجه این همکاری، استفاده از زیرساختی بود که چانگان پیشتر برای محصولات خانواده دیپال توسعه داده بود. پلتفرم EPA1 که پیش از این در خودروهایی مانند دیپال SL03 و کراساوور S7 مورد استفاده قرار گرفته بود، به دلیل انعطافپذیری بالا، امکان تولید نسخههای تمامبرقی، هیبریدی بردافزا (EREV) و حتی مدلهای مختلف بدنه را فراهم میکند.
مزدا EZ-6 نخستین بار در نمایشگاه خودروی پکن ۲۰۲۴ رونمایی شد. در آن زمان، مزدا اعلام کرد که EZ6 فعلاً برای بازار چین توسعه یافته است؛ بازاری که امروز بزرگترین بازار خودروهای برقی جهان محسوب میشود و رقابت در آن، بیش از هر جای دیگری جریان دارد.
با این حال، استقبال رسانهها و مشتریان از این خودرو، فراتر از انتظار مزدا بود. طراحی متفاوت، کیفیت ساخت مناسب و مشخصات فنی قابل توجه باعث شد این شرکت تصمیم بگیرد نسخه جهانی خودرو را نیز روانه بازار کند و در نمایشگاه خودروی بروکسل ۲۰۲۵، نسخه صادراتی این خودرو با نام Mazda 6e معرفی شد؛ مدلی که برای بازار اروپا در نظر گرفته شده و در ظاهر، شباهت بسیار زیادی به EZ6 دارد، اما در برخی مشخصات فنی، نرمافزارها و استانداردهای ایمنی با نسخه چینی تفاوتهایی دارد.
طراحی مزدا EZ6، بر پایه زبان طراحی کودو (KODO) شکل گرفته است. کودو که در زبان ژاپنی به معنای روح حرکت است، نخستین بار در سال ۲۰۱۰ و زیر نظر ایکوئو مائدا، مدیر وقت طراحی مزدا معرفی شد. هدف از این فلسفه طراحی، خلق خودروهایی بود که حتی در حالت سکون نیز حس حرکت، انرژی و پویایی را به بیننده منتقل کنند. مزدا در کودو مسیر متفاوتی را برگزید. طراحان این شرکت تلاش کردند با کمترین تعداد خطوط، بیشترین میزان حس پویایی را ایجاد کنند؛ رویکردی که الهام گرفته از حرکت حیوانات، بهویژه یوزپلنگ، در طبیعت است.

در نمای جلو، جلوپنجره سنتی مزدا همچنان حفظ شده، اما برخلاف محصولات بنزینی، بیشتر نقش یک عنصر هویتی را ایفا میکند تا مسیر ورود هوا. قاب نورانی اطراف جلوپنجره که هنگام روشن شدن خودرو جلوهای ویژه ایجاد میکند، یکی از شاخصترین عناصر طراحی EZ-6 است و هویت خودروهای برقی جدید مزدا را شکل میدهد.
چراغهای اصلی، باریکتر و کشیدهتر از گذشته طراحی شدهاند و امضای نوری آنها شباهت زیادی به دیگر محصولات جدید مزدا دارد. سپر جلو نیز با ورودیهای هوای عمودی، حالتی اسپرتتر نسبت به مزدا 6 پیدا کرده است.

در نمای جانبی، مهمترین ویژگی، فرم لیفتبک خودرو است؛ فرمی که ضمن حفظ ظاهر یک سدان، دسترسی آسانتری به فضای بار فراهم میکند. خط سقف با شیبی ملایم تا انتهای خودرو امتداد یافته و دستگیرههای مخفیشونده درها، علاوه بر ایجاد ظاهری مدرنتر، به کاهش ضریب درگ نیز کمک کردهاند.

رینگهای ۱۹ اینچی با طراحی آیرودینامیک، ستونهای مشکیرنگ، قاب پنجرههای باریک و استفاده از سطوح نسبتاً ساده، باعث شدهاند EZ6 نسبت به بسیاری از خودروهای چینی، ظاهری پختهتر و اصیلتر داشته باشد.

در بخش عقب نیز چراغهای باریک و کشیده، گرافیک سهبعدی، لوگوی مزدا با حروف بزرگ و اسپویلر فعال که در سرعتهای بیش از 90 کیلومتر بر ساعت بهصورت خودکار باز میشود، مهمترین عناصر طراحی هستند. این اسپویلر علاوه بر افزایش پایداری خودرو در سرعتهای بالا، به شخصیت اسپرت EZ6 نیز کمک میکند.
در مجموع، شاید بتوان گفت بزرگترین موفقیت طراحان مزدا این بوده که با وجود استفاده از یک پلتفرم مشترک با چانگان، EZ-6 همچنان در نگاه اول یک مزدا به نظر میرسد؛ موضوعی که برای حفظ هویت برند، اهمیت بسیار زیادی دارد.
اگر طراحی بیرونی EZ6 همچنان تا حد زیادی یادآور دیگر محصولات مزدا باشد، فضای داخلی داستان متفاوتی را روایت میکند. نخستین نکتهای که پس از ورود به کابین جلب توجه میکند، حذف تقریباً کامل کلیدهای فیزیکی است. داشبورد با طراحی کاملاً افقی شکل گرفته و تقریباً تمامی تنظیمات خودرو، از سیستم تهویه گرفته تا تنظیمات رانندگی و امکانات رفاهی، از طریق نمایشگر مرکزی انجام میشود. این نمایشگر 14.6 اینچی از کیفیت تصویر مناسبی برخوردار است و واکنش سریعی به لمس دارد. 
پشت فرمان، یک نمایشگر دیجیتال 10.1 اینچی وظیفه نمایش اطلاعات رانندگی را بر عهده دارد. اگرچه اندازه این نمایشگر نسبت به برخی رقبا چندان بزرگ نیست، اما اطلاعات را با چیدمانی مناسب در اختیار راننده قرار میدهد. در نسخه وارداتی، هدآپ دیسپلی نیز بخشی از اطلاعات ضروری را روی شیشه جلو نمایش میدهد تا راننده بدون برداشتن چشم از مسیر، بتواند اطلاعات مورد نیاز را مشاهده کند.
غربیلک فرمان نیز برخلاف آنچه طی سالهای اخیر در محصولات مزدا دیده بودیم، طراحی دوشاخه و دیکات دارد. این سبک طراحی اگرچه حال و هوای خودروهای برقی را تداعی میکند، اما همچنان کیفیت ساخت و ارگونومی همیشگی محصولات مزدا را حفظ کرده است.
در بخش متریال، EZ-6 با استفاده از روکشهای نرم روی داشبورد، تریم چرمی دو رنگ، دوختهای تزئینی و ترکیب رنگ قهوهای روشن با مشکی، فضایی نسبتاً لوکس ایجاد کرده که از بسیاری از خودروهای همرده چینی، یک سر و گردن بالاتر قرار میگیرد.

از نظر ابعاد نیز این خودرو شرایط مناسبی دارد. فاصله محوری 2,895 میلیمتری باعث شده فضای پای سرنشینان عقب کاملاً رضایتبخش باشد و شیب سقف نیز با وجود فرم لیفتبک، تأثیر چندانی بر فضای سر وارد نکرده است. صندوق بار نیز به لطف طراحی لیفتبک، دسترسی بسیار آسانتری نسبت به سدانهای معمولی دارد و برای استفاده روزمره یا سفرهای خانوادگی کاملاً مناسب به نظر میرسد.
شاید مهمترین تفاوت EZ6 با تمامی مزداهای قبلی را بتوان در بخش قوای محرکه آن پیدا کرد. نسخهای که به بازار ایران آمده، از نوع هیبریدی بردافزا یا EREV (Extended Range Electric Vehicle) است؛ فناوری جدیدی که طی سالهای اخیر به یکی از محبوبترین راهکارها برای کاهش نگرانی ناشی از محدودیت شارژ خودروهای برقی تبدیل شده است.
در این سامانه، برخلاف خودروهای هیبریدی معمولی، موتور بنزینی تقریباً هیچ ارتباط مستقیمی با چرخها ندارد. وظیفه اصلی آن، تولید برق برای شارژ باتری یا تأمین انرژی موتور الکتریکی است. به همین دلیل، در بیشتر شرایط رانندگی، خودرو دقیقاً همان حس و عملکرد یک خودروی تمامبرقی را ارائه میدهد؛ یعنی شتابگیری آنی، سکوت کابین و نبود تأخیر ناشی از تعویض دنده.
قوای محرکه EZ6 از یک موتور الکتریکی روی محور عقب تشکیل شده که حدود 214 اسب بخار قدرت (160 کیلووات) و 320 نیوتنمتر گشتاور تولید میکند. انرژی مورد نیاز این موتور توسط یک باتری لیتیومآهنفسفات با ظرفیت حدود 28.4 کیلووات-ساعت تأمین میشود.
در کنار این مجموعه، یک موتور چهار سیلندر تنفس طبیعی 1.5 لیتری نیز قرار دارد که حدود 93 اسب بخار قدرت تولید میکند. برخلاف خودروهای بنزینی، این موتور تنها نقش ژنراتور را بر عهده دارد و در شرایط کاهش شارژ باتری، برق مورد نیاز سامانه را تولید میکند. همین ویژگی باعث میشود راننده بدون نگرانی از تمام شدن شارژ، بتواند مسافتهای طولانی را طی کند. در نهایت نیروی تولیدشده از طریق یک جعبهدنده تکسرعته به چرخهای عقب منتقل میشود.
مزدا اعلام کرده که این خودرو در حالت تمامبرقی، بسته به شرایط رانندگی، قادر است بیش از 100 کیلومتر مسیر را بدون مصرف بنزین طی کند و در حالت ترکیبی نیز برد حرکتی آن به بیش از هزار کیلومتر میرسد؛ عددی که برای استفاده روزمره و حتی سفرهای بینشهری کاملاً مناسب به نظر میرسد.
باتری EZ6 با استفاده از شارژرهای DC، در حدود 20 دقیقه از 30 به 80 درصد شارژ میشود که زمان مناسبی برای یک خودروی هیبریدی بردافزا محسوب میشود.
در محور جلو از سیستم تعلیق مکفرسون و در محور عقب از سیستم چنداتصالی (مولتیلینک) استفاده شده است؛ ترکیبی که در بسیاری از خودروهای میانرده و لوکس امروزی دیده میشود. این مجموعه علاوه بر جذب مناسب ناهمواریها، پایداری قابل قبولی نیز در پیچها فراهم میکند.
ترمزهای دیسکی در هر چهار چرخ، دیسکهای خنکشونده در جلو و رینگهای 19 اینچی نیز تکمیلکننده این مجموعه هستند. هرچند وزن بالای باتریها نسبت به خودروهای بنزینی افزایش یافته، اما قرارگیری آنها در کف خودرو موجب پایین آمدن مرکز ثقل شده و همین موضوع به بهبود تعادل خودرو کمک میکند.
در بخش رفاهی، مزدا حرفهایی برای گفتن دارد. صندلیهای برقی جلو به همراه گرمکن و سردکن، سیستم تهویه مطبوع اتوماتیک دوگانه، سانروف پانوراما، شارژر بیسیم تلفن همراه، هدآپ دیسپلی، سیستم صوتی باکیفیت، درِ صندوق عقب برقی، آینه داخلی الکتروکرومیک، نورپردازی داخلی، فیلتر تصفیه هوای کابین، گرمکن فرمان، دوربین ثبت وقایع، دستیار صوتی و قابلیت بهروزرسانی نرمافزاری، تنها بخشی از امکانات این خودرو هستند.
EZ6 از نظر تجهیزات ایمنی، یکی از کاملترین محصولات بازار ایران محسوب میشود. این خودرو به 9 کیسه هوا مجهز است و مجموعهای از سامانههای کمکراننده را نیز در اختیار راننده قرار میدهد. سامانه کنترل پایداری الکترونیکی، کنترل کشش، ترمز اضطراری خودکار، هشدار برخورد از جلو، هشدار خروج از خط، دستیار حفظ حرکت بین خطوط، کروز کنترل تطبیقی، پایش نقاط کور، هشدار ترافیک عبوری عقب، دوربین 360 درجه، سامانه پایش فشار باد تایرها، ترمز پارک برقی، اتوهلد و سامانه تشخیص موانع با استفاده از 12 حسگر اولتراسونیک و 5 رادار، دیگر تجهیزاتی هستند که مجموعه امکانات ایمنی این خودرو را کامل میکنند.

در بازار ایران، مزدا EZ6 میتواند به واسطه طراحی متفاوت، کیفیت ساخت مطلوب، امکانات رفاهی و ایمنی کامل، سامانه هیبریدی بردافزا و مصرف سوخت پایین، یکی از گزینهها در میان سدانهای برقی و هیبریدی وارداتی باشد. البته موفقیت نهایی آن، بیش از هر چیز به عواملی مانند قیمتگذاری، تیراژ واردات، تأمین قطعات یدکی و کیفیت خدمات پس از فروش بستگی دارد. علیرغم این که شرکتهای مختلفی از جمله بیام کارز و آفتاب خودرو، اقدام به واردات مزدا EZ6 در دو نسخه هیبریدی بردافزا و برقی به بازار ایران کردهاند، اما واردات این خودرو، تیراژ چندان بالایی نداشته است.