1. خانه
  2. مقالات
  3. مقالات
  4. سیستم کنترل پایداری ESP چیست و چگونه کار میکند؟

سیستم کنترل پایداری ESP چیست و چگونه کار میکند؟

4 فروردین 1401
  • 0
  • 3716

احتمالا در هنگام بررسی مشخصات خودرو های مختلف اصطلاحاتی مانند DSC ،ESC ،ESP و … را دیده باشید و این سوالات در ذهن شما شکل گرفته باشد که ESP چیست؟ ESP مخفف چه چیزی است؟ ESP چگونه کار می کند؟ و اصلا تفاوت ESP با ESC و دیگر سیستم های این چنینی در چه مواردی است؟

در این مقاله به تشریح عملکرد سیستم کنترل پایداری خودرو می پردازیم، تفاوت انواع سیستم های کنترل پایداری خودرو را توضیح می دهیم و تلاش می کنیم تا به سوالات متداول درباره سیستم کنترل پایداری خودرو پاسخ دهیم.

 

 

ESP یا سیستم کنترل پایداری چیست؟

امروزه ده ها سیستم امنیتی و کمک رانندگی مختلف بر روی خودرو ها نصب می شود که هدف آن ها ایجاد شرایطی ایمن تر برای رانندگی و فراهم آوردن آسایش بیشتر برای راننده و سرنشینان خودرو است. یکی از شاخص ترین این سیستم ها، سیستم کنترل پایداری خودرو است که اختصارا ESP نامیده می شود.

باید گفت که ESP در واقع مخفف عبارت Electronic Stability Program یا همان برنامه کنترل پایداری است. این سیستم که روی اکثر خودرو های مدرن وجود دارد وظیفه دارد تا از لغزش تایر ها و از کنترل خارج شدن خودرو جلوگیری کند و به طور دقیق تر، جلوی رخ دادن پدیده های کم فرمانی (Under Steering) و بیش فرمانی (Over Steering) را بگیرد.

هنگامی که سیستم کنترل پایداری متوجه از دست رفتن تعادل خودرو یا انحراف آن از مسیر می شود به صورت خودکار شروع به اعمال نیروی ترمز جداگانه بر روی چرخ ها می کند و یا با کنترل کردن گشتاور موتور تلاش می کند تا خودرو را به مسیر صحیح باز گرداند.

اکثر سیستم های کنترل پایداری استفاده شده در خودرو ها توسط کمپانی بوش تولید می شوند سپس خودروساز آن را به شیوه خودش برنامه ریزی می کند تا با ویژگی های دینامیکی خودروی مورد نظر تطابق پیدا کند. برخی خودروسازان نیز سیستم کنترل پایداری منحصر به فرد خود را دارند که در ادامه به آن ها اشاره می کنیم.

1.jpg

 

  • تفاوت ESP با ESC و سایر سیستم های کنترل پایداری

به صورت کلی، برنامه کنترل پایداری (ESP) و کنترل پایداری الکترونیکی (ESC) کاملا یکسان هستند و تفاوت نام آن ها صرفا به علت تفاوت سلیقه خودروساز در نام گذاری این سیستم است. برخی خودروسازان نیز از نام های منحصر به فرد خود برای سیستم کنترل پایداری استفاده می کنند. برای مثال، بی ام و سیستم کنترل پایداری خود را DSC می نامد، نیسان از نام VDC استفاده می کند و پورشه نیز اسم PSM بر روی سیستم کنترل پایداری خود گذاشته است.

همه این سیستم ها عملکرد و هدف کلی یکسانی دارند و ممکن است تنها جزئیات اندکی از رفتار آن ها با یکدیگر متفاوت باشد.

 

  • سیستم کنترل پایداری چقدر اهمیت دارد؟

در یک کلام، ESP خیلی مهم است. تا زمانی که یک خودرو را با ESP و بدون ESP در یک مسیر مانند پیست روی لیمیت های آن نرانده باشید درک کردن تفاوت هایی که سیستم کنترل پایداری به وجود می آورد دشوار خواهد بود.

تحقیقات آماری در انگلستان نشان داده که ESP می تواند تصادفات رانندگی را تا 25% کاهش دهد. همچنین مطالعات در سوئد نیز نشان داده که در شرایط آب و هوایی بد، وجود ESP می تواند تا 32% احتمال تصادف را کاهش دهد.

2.jpg

  • ESP چگونه کار می کند؟

هدف اصلی ESP نظارت دائمی روی زاویه فرمان و جهت حرکت خودرو است که این کار را 25 بار در هر ثانیه با اندازه گرفتن سرعت چرخ، زاویه انحراف و زاویه فرمان انجام می دهد و با این کار به جبران خطا های راننده کمک می کند.

ESP یا سیستم کنترل پایداری به صورت پیوسته با سیستم ترمز ضد قفل (ABS) همکاری می کند تا بتواند به وظیفه خود عمل کند. البته سیستم ABS تنها وظیفه ایجاد چسبندگی و جلوگیری از قفل شدن لاستیک ها هنگام ترمز گیری را دارد اما ESP با دریافت اطلاعات سنسور های ABS سرعت هر چهار چرخ خودرو نسبت به زاویه فرمان را بررسی می کند تا هرگونه انحراف در مسیر حرکت خودرو را تشخیص دهد.

اگر خودرو چسبندگی خود را از دست بدهد و جلو یا عقب خودرو شروع به لیز خوردن به طرفین کنند، ESP نوع لغزش را تشخیص می دهد و با اعمال ترمز های جداگانه برای هر چرخ یا کاهش دادن گشتاور موتور شروع به اصلاح مسیر حرکتی خودرو می کند. اگر خودرو دچار کم فرمانی شود، ESP برای کمک به چرخیدن خودرو نیروی ترمز را به چرخ عقب داخل پیچ وارد می کند و اگر خودرو دچار بیش فرمانی شود، ESP با وارد کردن نیروی ترمز به چرخ جلوی سمت بیرون پیچ تلاش می کند تا یک نقطه محوری برای بازگرداندن عقب خودرو به مسیر صحیح ایجاد کند و خودرو را تحت کنترل راننده در بیاورد.

3.jpg

 

 

  • چگونگی فعالیت ESP

سیستم کنترل پایداری یا ESP همیشه به طور پیش فرض در خودرو هایی که به این سیستم مجهز اند روشن است و در صورت بروز خطر شروع به فعالیت می کند. اگر چراغ ESP (که معمولا به شکل یک خودروی در حال لغزش است) در صفحه کیلومتر روشن باشد به این معنی است که سیستم به صورت دستی خاموش شده یا به علت وجود ایراد فنی از کار افتاده است.

اگر چراغ ESP در حین حرکت خودرو به صورت لحظه ای شروع به چشمک زدن کند به این معنی است که سیستم کنترل پایداری در حال فعالیت است و تلاش می کند تا از منحرف شدن خودرو جلوگیری کند. پس از اتمام فعالیت ESP و بازگرداندن خودرو به مسیر اصلی چشمک زدن چراغ آن برای ثانیه هایی ادامه می یابد و سپس خاموش می شود که نشان می دهد ESP با موفقیت وظیفه خود را به انجام رسانده است.

4.jpg

  • کلام آخر

سیستم کنترل پایداری یک سیستم ایمنی فوق العاده است که اکنون روی بسیاری از خودرو ها نصب می شود و مخاطرات و تصادفات رانندگی را در حد قابل توجهی کاهش می دهد.

اما به خاطر داشته باشید که هر چقدر هم سیستم های ایمنی فعال نصب شده بر روی خودرو پیشرفته باشند باز هم هر خودرویی تابع قوانین فیزیک است و ESP فقط می تواند تا حدی به جلوگیری از منحرف شدن خودرو کمک کند و توانایی معجزه کردن ندارد. پس اگر خودروی شما به ESP نیز مجهز است، باز هم احتیاط را چاشنی رانندگی کنید و از حرکات بی مهابا و غیر قابل جبران دوری کنید.

 

منبع car.ir



نظرات